حساب کاربری | عضویت    امروز: ۱۳۹۶ دوشنبه ۲۹ آبان     
ارسال به دوستان  نسخه چاپی
 تشیع در اروپا و امریکا-بخش پنجم
جامعه مسلمان در ایتالیا به لحاظ زمانى سابقه چندانى ندارد، ولى طى سال هاى اخیر از نظر تعداد به صورت وسیعى رشد یافته، به طورى که هم اکنون به دومین دین در ایتالیا تبدیل شده است. بر اساس برخى از آمارهاى که بیشتر مربوط به اقامت خارجى ها در ایتالیا مى شود، حدس این است که...

 
 
 
 
 
 
 

یادآورى

پیش از ورود به بحث تشیع در اروپا و امریکا، باید به این نکته توجه داشت که تشیع در این دو قاره، سابقه اى بیش از یک قرن ندارد و آنچه در این باره وجود دارد، اغلب مربوط به مهاجرانى است که از کشورهاى دیگر، بویژه شبه قاره و کشورهاى خاورمیانه به این دو قاره رفته اند.

گستردگى این مهاجرت ها سبب شده است تا در بسیارى از کشورهاى این دو قاره، شیعیان پراکنده باشند و در شکل جوامع کوچک و بزرگ در این سوى و آن سوى به هدف یافتن کار، به زندگى خود ادامه دهند. اطلاعات ما در این باره، چندان نیست. بنابر این، در این دو فصل اخیر تلاش کردیم تا صرفا گزارشى در باره برخى از کشورهاى بزرگ این دو قاره ارائه دهیم. دنبال کردن این پژوهش مجال دیگرى را مى طلبد.

شیعیان ایتالیا

جامعه مسلمان در ایتالیا به لحاظ زمانى سابقه چندانى ندارد، ولى طى سال هاى اخیر از نظر تعداد به صورت وسیعى رشد یافته، به طورى که هم اکنون به دومین دین در ایتالیا تبدیل شده است. بر اساس برخى از آمارهاى که بیشتر مربوط به اقامت خارجى ها در ایتالیا مى شود، حدس این است که جمعاً حدود نهصد هزار مسلمان در ایتالیا زندگى مى کنند. در این میان، شیعیان که در مقایسه با سایر مسلمانان در اقلیت هستند، در گسترش و سازماندهى شیوه هاى زندگى شان گام هاى بزرگى برداشته اند. اکنون در برخى از شهرهاى کوچک ایتالیا مساجد یا دست کم اتاق هایى، وجود دارد که شاهد برگزارى نمازهاى یومیه شیعیان مى باشد.

غالب شیعیان ایتالیا، اصل ایرانى یا لبنانى دارند، اما آن چه که حائز اهمیت است تعداد روز افزون کسانى است که به آیین شیعه روى مى آورند. برخى از آنان کسانى هستند که از طریق ازدواج با شیعیان شیعه مى شوند. این مسأله خصوصا در مورد زنان ایتالیایى که با مسلمانان خارجى ازدواج مى کنند به چشم مى خورد. با این حال مردان جوان فراوانى هم هستند که شیعه مى شوند. تعداد زیادى ایرانى در ایتالیا زندگى مى کنند که گرچه شناسنامه اى شیعه هستند، اما جمعى که بیشتر براى فرار از شرایط پس از انقلاب به ایتالیا آمده اند، چندان وفادار به مسائل مذهبى نیستند. با این حال، ایرانى ها، که درصد قابل توجهى از شیعیان موجود در ایتالیا را تشکیل مى دهند، حداقل تلاش مى کنند در مراسم محرم، به ویژه روز تاسوعا و عاشورا شرکت کنند. هم چنین درصد قابل توجهى از آنان در مراسم احیاء ماه رمضان نیز شرکت مى کنند.

اولین تشکل هاى شیعى در شهرهاى تریسته (Trieste)، رم (Rome) و ناپل (Naples) پدید آمد. گروهى از ایتالیایى هاى تازه کیش، مرکز فرهنگى سلمان فارسى را با هدف ترویج مطالعات و تحقیقات پیرامون آیین شیعه در سال ۱۹۹۲ در تریسته گشودند.

هم چنین در اوایل دهه نود بود که مرکز شیعه ناپل (با نام اهل البیت) تأسیس شد و به سرعت تبدیل به مهم ترین مرکز شیعه شناسى در ایتالیا گردید. جایگاهى که پیش از آن در اختیار مرکز اسلام شناسى اروپا بود. مرکزى که گروهى متشکل از افرادى که سفارت ایران در واتیکان را در دست داشتند، آن را تشکیل دادند تا مرجعى براى مسائل مربوط به شیعه باشد.

در دهه ۸۰ مرکز مستقر در رم، اقدام به نشر آثارى تخصّصى، از رساله هاى دکترى گرفته تا مقالات اقتصادى و همچنین نشریه اختصاصى با نام اسلام ناب (The Pure Islam) کرد.

در سال ۱۹۹۱ گروهى از تازه کیشان ایتالیایى مستقر در ناپل، به مسؤولیت یکى از فعال ترین تازه مسلمان شدگان ایتالیایى عمار لوئیجى دى مارتینو (Ammar Lueigi De Martino) این نشریه را در دست گرفتند.

اولین شماره نشریه اسلام ناب در ناپل در ماه رمضان منتشر شد; در حالى که فقط شامل دو برگ تایپى بود. اما هفت سال بعد تبدیل به نشریه اى شد که معمولا سالى چهار مرتبه چاپ مى شد. مهم تر اینکه تبدیل به بولتن رسمى مؤسسه اسلامى اهل البیت شد; تنها مؤسسه اى که به عنوان یک مؤسسه بین المللى مطالعات شیعه شناسى، شعبه اى در ناپل داشت.

عمار لوئیجى دى مارتینو در نوامبر ۱۹۹۸ در مراسم جشن ولادت حضرت فاطمه (س) در شهر میلان، دلایل گرویدنش به دین اسلام و آئین شیعه را چنین بیان مى کند:

من مسیحى پروتستان معتقدى بودم که عادت به موعظه کردن داشتم. در مقطعى خاص این مسیر را ترک کردم و شروع به مطالعه آثار Burckardt Ebola و گنون کردم. این مطالعات مرا وارد دنیاى سیاست کرد، به گونه اى که به یکى از گروهاى راستگرا که نماینده اى در پارلمان نداشت، احساس نزدیکى کردم. من و دوستانم گهگاهى به آلپ مى رفتیم و هر شب در کنار آتشى جمع مى شدیم و در مورد زشتى ها و بدى هاى جامعه صحبت مى کردیم، ولى زمانى که به شهر بر مى گشتیم خودمان رفتارهایى شبیه همان مردم و شاید بدتر از آن ها را از خود بروز مى دادیم. ناگهان فهمیدم تمام مؤلفان نوشته هاى مورد علاقه من به دین اسلام گرویده اند. آن موقع مصادف با زمان شکل گیرى انقلاب اسلامى در ایران بود و از آنجایى که این انقلاب به جاى مارکسیسم و ارزش هاى امپریالیستى، با نام خدا و با نام معنویات شکل گرفته بود، به آن علاقه مند شدم. من از طریق مرکز فرهنگى کوچکى که در ناپل راه اندازى کردم، کم کم شروع به تماس با مسلمانان کردم… در سال ۸۳ من کتاب هانرى کربن با نام امام غائب را خواندم و در همین زمان با چند دانشجوى ایرانى آشنا شدم. این کتاب پرده هایى را که جلوى چشمان من کشیده شده بود، پاره کرد و من آئین شیعه را در آغوش کشیدم. سال ها بعد زمانى که به همراه همسرم و پسرم – هر دوى آن ها مسلمان شده انددر الجزایر بودیم، تصمیم گرفتیم تا اثرى جاودانه خلق کنیم. اقدام ما آن بود که نشریه اسلام ناب را رشد دهیم.

با وجود اینکه به نظر مى رسد هماهنگى خاصى میان شیعیان در ایتالیا وجود ندارد، اما قوی ترین و بهترین انجمن سازماندهى شده مؤسسه اهل البیت در ناپل است که ارتباطات نزدیکى با انجمن هاى بین المللى شیعه، خصوصا با انجمن هاى واقع در انگلیس دارد. این مؤسسه براى استوار کردن ارتباطات بین المللى خود، براى حدود ده سال کمپ هاى تابستانى دوره اى را در پاتوقى درکوه هاى توسکو امیلیان Tosco Emilian  (بین Reggio (Emilia, Bologna  برگزار مى کرد.

هدف از تشکیل این ملاقات ها قویتر کردن ارتباطات برادرى بین اعضاى جوامع مختلف اروپایى عنوان شده است. بنابراین شیعیانى که از اقصى نقاط ایتالیا و کشورهاى اروپاى شمالى به آنجا مى آمدند، در حالى که از تماشاى چشم اندازهاى زیباى شمال ایتالیا لذت مى بردند، فرصت ملاقات با یکدیگر را براى مطالعات دقیق در زمینه اسلام، تحت نظارت گروهى از علما به دست مى آوردند. تدارکات این ملاقات ها به عهده خود شرکت کنندگان و بسیار کم خرج بود. این مسأله به همه برادران و خواهران فرصت شرکت در مراسمى را مى داد که مى توانستند در محیطى آرام و در کنار یکدیگر به رشد و تعالى معنوى خود بپردازند. به طور مثال موضوع کمپینگ سال ۲۰۰۲، مساله عرفان، مسیر معنوى اسلام بود که سخنران اصلى آن حجت الاسلام عباس شاملى از کارکنان مرکز پژوهشى امام خمینى در قم بود.

در تابستان ۲۰۰۴ این جمعیت شیعه به رهبرى آیت اللّه واعظى، سرپرست مرکز اسلامى در استکهلم به بررسى موضوع زندگى و رفتار مسلمانان در اروپا تحت آموزه هاى اسلام پرداختند. آخرین کمپ نیز در جولاى ۲۰۰۶ در جنوب ایتالیا (نزدیک آولینو (Avellino  با هدایت حجت الاسلام سید مکى برگزار شد.

سایت این مرکز www.shia-islam.org  شامل چند صفحه اى دائمى در مورد آموزه هاى اسلام و خصوصا شیعه و علل برترى این گرایش درمیان گرایش هاى اسلامى، نگاهى اجمالى به حضور شیعه در جهان معاصر و تاریخى از زندگى چهارده معصوم و اطلاعات دیگرى در باره دیدگاه هاى اسلام در مسائل مختلف است.

شیعیان لبنانى هم در ایتالیا فعال هستند. مرکز فرهنگى الف در شهر ونیز با ریاست وائل فرحات که در اصل از شیعیان لبنانى است، از دیگر مراکز شیعه در ایتالیاست.

فرحات که بیش از ۲۰ سال به همراه همسر ایتالیایى خود در این کشور زندگى کرده، به عنوان یک مهندس از جمله کسانى است که تلاش هاى زیادى براى راه اندازى پروژه اى براى ساخت یک مسجد در ونیز انجام داد; پروژه بلند پروازانه اى شامل ساخت مسجدى که در کنار آن مراکز فرهنگى و اجتماعى اى مستقر باشد. وى براى دست یابى به این هدف سه کنفرانس در شهر ونیز برگزار کرد که در آن عالمان ایتالیایى اسلام شناس، نمایندگان رسمى مراکز محلى (از جمله کشیش کلیساى کاتولیک) و سفیران بسیارى از کشورهاى اسلامى در ایتالیا در آن حضور یافتند.

هر چند که وائل به عنوان مؤسس این مسجد، فردى شیعه است، اما هدف این است که مسجد و فعالیت هایى که در آن انجام مى شود پایگاهى چند منظوره به عنوانى مرجعى براى شیعیان، سنیان و اعضاى گروه هاى مختلف شامل برادران صوفى آن ها باشد.

فرحات مى گوید: من اعتقادى به جدایى میان شیعه و سنى ندارم و دلیل آن ارتباط تنگاتنگى است که در دیدگاه هاى دینى بین این دو وجود دارد. در انجمن من (الف) به روى همه مسلمانان باز است.

فرحات در واقع مسئول مؤسسه فرهنگى دیگرى نیز مى باشد که رشته هاى زیادى از کامپیوتر گرفته تا زبان عربى و انگلیسى در آن ارائه مى شود و شرکت در آن ها براى عموم آزاد است. به هر روى، شیعیان ایتالیایى مثل نقاط دیگر اروپا یک دسته مهاجران و دسته دیگر بومى ها هستند. بخشى از اینان مردان و زنان ایتالیایى هستند که به خاطر ازدواج با یک ایرانى ملزم به تغییر دین بوده اند.

به طور کلى مى توان گفت فعال ترین و تشکیلاتى ترین آن ها، همان گروهى است که تقریبا توسط ایتالیایى هاى تازه کیش به ریاست عمار لوئیجى دى مارتینو در شهر ناپل شکل گرفته است. گروه شیعیان ناپل درکنار ارتباط تنگاتنگى که با دیگر مراکز شیعیان در غرب و شرق جهان دارند، درتلاش براى تشکیل جامعه شیعى اى خود مختار و بومى هستند، به گونه اى که بتوانند حتى یک حجت الاسلام ایتالیایى زبان داشته باشند. این مرجع جدید شیعى قابلیت جابجایى با عالمان شیعى ایرانى و لبنانى اى که هر ساله براى برگزارى مراسم عاشورا و سالگرد فاطمه (س) دعوت مى شوند را خواهد داشت و مى تواند نقطه اتکا و ملجأ امور شیعیان ایتالیا به شمار آید.

از هسته اصلى شیعیان تازه کیش در ناپل و رم که بگذریم، تعداد کمى از تازه کیشان در دیگر نقاط ایتالیا هستند که براى شرکت در کمپ هاى تابستانى یا مراسم هاى خاص مثل عاشورا که در شمال ایتالیا برگزار مى شود، عازم این مناطق مى شوند.

تعداد اندکى از آن ها در کنار محل هایى که براى کمپ هاى تابستانى استفاده مى شود زندگى مى کنند. براى مثال عاشورا از جمله مراسمى است که معمولاً در استراحتگاهى تابستانى در کنار دریاى آدریاتیک، به نام ریمینى Rimini، برگزار مى شود.

شیعیان بلژیک

بلژیک یا بلجکا کشورى است اروپایى میان کشورهاى هلند، آلمان، لوکزامبورگ، فرانسه، و دریاى شمال با ۹۸۴۰۰۰۰ نفر جمعیت، پایتخت آن بروکسل و از شهرهاى مهم آن بندر آئورس ولى یژ است. براساس قانون سال ۱۹۷۴ (۱۳۵۳ شمسى) که متعاقب دستور پادشاه بلژیک تصویب گردیده، پس از مسیحیت، اسلام به عنوان دومین مذهب دراین کشور به رسمیت شناخته شده است. بعد از اعلان این موضوع، با حمایت و تلاش هاى برخى از کشورهاى اسلامى، شوراى عالى مسلمانان بلژیک تشکیل گردید.

از آنجایى که قانون اساسى بلژیک تصریح مى نماید که مذاهب رسمى کشور، بایستى مورد حمایت و مساعدت دولت قرار گیرند، لذا شوراى مذکور با مساعدت دولت در میدان (سنت کانتز) بلژیک مسجد جامع بروکسل را پایه نهاد. به همین دلیل مسجد جامع بروکسل از نظر رسمى، مهم ترین مسجدى است که در بلژیک جایگاه قانونى دارد و به رسمیت شناخته شده است. در حالى که آمار تعداد مساجد ثبت نشده بلژیک را بین ۲۴۰ تا ۴۰۰ باب ذکر مى نمایند. تا ۱۹۹۳ سال تعداد ۳۱ باب مسجد به مراکز اسلامى بلژیک اضافه شده است (از ۲۰۹ باب در سال ۱۹۹۰ به ۲۴۰ باب در سال ۱۹۹۳ رسیده است).

 

در بلژیک حوالى ده هزار نفر شیعه وجود دارد که از ملیت هاى لبنانى، سورى، اردنى، عراقى و ایرانى هستند. در این جمع، ایرانى ها تقریبا حدود سه هزار نفرند. مغربى ها نه شیعه بلکه متشیّع هستند و حوالى پنج تا هفت هزار نفر هستند.

در بروکسل، شیعیان امامى داراى پنج مسجد هستند. نخستین آن ها مسجد امام رضا علیه السلام است، جایى که عراقى ها، لبنانى ها، ایرانى ها و مغربى هاى مستبصر نماز جماعت دارند. در این مسجد، نماز جمعه اقامه مى شود.

مسجد الهدى مسجد دوم است که در آنجا نیز لبنانى ها، مغربى ها و عراقى ها در نماز جماعت و سایر مراسم مذهبى حاضر مى شوند. امام این مسجد اسعد بلوق و شیخ عباس کوثرانى هستند. مسجد الرحمن از دیگر مساجدى است که شیعه و سنیان محب اهل بیت (ع) در آن نماز مى گذارند.

در حال حاضر شمارى از لبنانى ها براى تأسیس یک مسجد تازه همراه با مدرسه اى براى تعلیم علوم دینى و زبان عربى فعالیت مى کنند.

مرکز ثقلین از مراکز شیعى بلژیک است که متعلق به مغربى هاى مستبصر مى باشد. همچنین مرکزى با عنوان مرکز اهل البیت علیهم السلام در بلژیک فعال است .

عراقى هاى شیعى مهاجر در این کشور از عوامل اصلى نشر تشیع بوده و در نقاطى که مستقر هستند مراکز خاص خود را دارند. به جز اینان، پاکستانى ها و هندى هاى شیعه و همین طور ترک ها نیز مراکز متعلق به خویش را براى برگزارى مراسم مذهبى دارند.

شیعیان عراقى در آئورس دریک منزل شخصى گردهم مى آیند و آداب و رسوم مذهبى را برپا مى دارند.

مراسم عاشورا در بین شیعیان بلژیک به صورت کاملاً طبیعى و بدون خرافه اجرا و گرامى داشته مى شود. شیعیان مسجد الرضا (ع) به دعوت نمایندگى در مراسم سفارت شرکت مى کنند و تاکنون از خودشان مراسم خاصى نداشتند. آنان فرهنگ سینه زنى و نوحه خوانى ندارند و در جمع ایرانیان حضور مى یابند. این عده حدود سیصد نفرند.

شیعیان ترک که حدود یک هزار نفر هستند، داراى مراسم محدود خود در ایام سوگوارى امام حسین (ع) هستند، در حالى که پاکستانی ها که حدود سیصد الى چهارصد نفر هستند، مراسم عزادارى و سینه زنى و نوحه خوانى خاصى دارند که هر سال به صورت سنتى برگزار مى گردد.

به طور کلى فرهنگ عاشورا و گرامیداشت آن، در بین شیعیان روح تازه اى دمیده و خصوصاً شیعیان عرب اخیراً از نوحه سرایى و عزادارى ایرانى الگو مى گیرند و ابیات و اشعار عزادارى آن ها به سبک عزادارى اعراب ایرانى الاصل است.

مرکز اسلامى – فرهنگى اهل بیت (ع) در سوئیس

اقلیت هاى شیعه در تمامى کشورهاى اروپایى حضور دارند. یکى از این کشورها سوئیس است که شمارى شیعه از ایرانى، عرب، هندى و ترک در آن زندگى مى کنند. آنان مؤسساتى دارند که براى نمونه، به معرفى یکى از آنان مى پردازیم.

مرکز اسلامى – فرهنگى اهل بیت (ع) در سال ۲۰۰۲ با همکارى جمعى از ایرانیان به طور رسمى تأسیس و به ثبت رسید.

در آغاز مرکز تلاش زیادى براى برقرارى ارتباط با شیعیان نموده و ماهیانه با ارسال یک پاکت پستى شامل اوقات شرعیه، تقویم اسلامى و اطلاع رسانى در مورد مراسم، بین ایرانیان مقیم، شناخته شد. سپس علاوه بر برگزارى مراسم در مناسبت ها، محل مراجعه ایشان براى تشریفات ازدواج شرعى و تشرّف به اسلام، طلاق و یارى ایشان در مورد تجهیز اموات شد.

در همان سال و آغاز ماه مبارک رمضان، به همّت ایرانیان مقیم، محل مناسبى پیش خرید شد و بنا شد که تا پایان سال ۲۰۰۲ میلادى مبلغ مورد توافق آماده و به حساب فروشنده واریز گردد; ولى به دلایلى این کار ممکن نشد و فسخ قرار داد بایسته مى بود. این حالت دو سال تمام به طول انجامید و هنگام برطرف شدن موانع، مبلغ مورد تعهد را آماده و بدون هیچ مشکلى محل مرکز خریدارى شد. بنابراین از ماه مبارک رمضان سال ۲۰۰۲ تاکنون همه مناسبت هاى اسلامى و فرهنگى ایرانى در این مرکز گرامى داشته شده و همواره شاهد استقبال مردمى و حضور پر شور ایشان، به ویژه شیعیان بوده است.

همه روزه، میزبان مراجعین از ملیت ها و زبان هاى گوناگون بوده که هر کس به نوعى خواسته خود را مطرح و مسئولین درصدد پاسخگویى به نیازهاى ایشان مى باشند. لازم به یادآورى است که کارهاى مرکز به عهده ایرانیان مقیم بوده و ایشان بدون دریافت هیچ حقوقى و با نیت خالص کارهاى مرکز را دنبال مى کنند.

در تاریخ ۱۵ اکتبر ۲۰۰۶ یک طبقه دیگر به مجموعه مرکز اضافه شد که محل مناسبى براى کتابخانه تخصصى اسلامى – ایرانى و سالن اجتماعات و کلاس درس تأسیس گردید.

مرکز اسلامى – فرهنگى سوئیس نزد مقامات دولت سوئیس شناخته شده و رابطه خوبى با مرکز داشته و همواره در مناسبت ها از مرکز دیدار داشته و یا از مسئوولین براى شرکت در نشست هاى مسلمانان دعوت به عمل مى آورند.

 
تاريخ: ۱۳۹۵/۱۰/۲۰
عنوان جديد
نام:
پست الکترونیکی:
نظر شما:
سامانه اعزام مبلغ دفتر تبلیغات سمتا
khatere nevisi mobaleghan
کارگاه
Esteghbal az zaerin
ketab heyat
ره توشه محرم
ره توشه محرم ویژه خواهران
تربیت مبلغ معارف اسلامی
جذب، گزینش و ارتقاء رتبه خواهران
زمانبندی امتحانات بینش مطهر
فراخوان جذب، گزینش و ارتقاء رتبه
پاتوق داستان
ایپرسش
دانلود نرم افزارهای مرکز ملی پاسخگویی
فرم ارسال اخبار شما
لینکستان سایت‌های مرتبط
آخرین اخبار سایر خبرگزاریها
  صفحه اصلی  |   گزارش از مطالب  |   درباره ما  |   اخبـــار  |   دانلود نرم افزار 
Copyright © 2010. All rights reserved.
Developed by WebBox Portal